Trong kết cấu kỹ thuật của xe nâng hàng, cầu sau xe nâng đóng vai trò quyết định đến khả năng di chuyển linh hoạt và độ ổn định của toàn bộ thiết bị. Khác với ô tô thông thường sử dụng cầu trước để dẫn hướng, xe nâng hàng sử dụng cầu sau để thực hiện chức năng này. Việc hiểu rõ cấu tạo, nguyên lý hoạt động và các dấu hiệu hư hỏng của cầu sau sẽ giúp người vận hành và bộ phận kỹ thuật chủ động hơn trong công tác bảo trì, đảm bảo an toàn lao động và kéo dài tuổi thọ cho xe. Để biết thêm chi tiết hãy cùng Xe nâng Yale Việt Nam tìm hiểu trong bài viết này nhé!

Nội dung chính

1. Cầu sau xe nâng hàng là gì? Chức năng chính của cầu sau

Cầu sau xe nâng hàng, hay còn được gọi là cầu lái (Steering Axle), là bộ phận nằm ở phía đuôi xe, ngay bên dưới đối trọng. Đây là điểm khác biệt kỹ thuật đặc trưng nhất của xe nâng so với các phương tiện giao thông khác. Do xe nâng thường xuyên phải nâng hạ hàng hóa nặng ở phía trước, cầu sau được thiết kế để vừa chịu tải trọng của phần đối trọng, vừa thực hiện chức năng điều hướng.

Cầu sau xe nâng (Steering Axle) nằm dưới đối trọng, giúp xe điều hướng linh hoạt trong phạm vi hẹp.

Cầu sau xe nâng đảm nhiệm ba chức năng cốt lõi trong quá trình vận hành:

Điều hướng di chuyển: Giúp xe thực hiện các thao tác quay đầu, rẽ trái hoặc phải. Nhờ cơ chế lái bằng bánh sau, xe nâng có bán kính vòng quay rất nhỏ, cho phép hoạt động linh hoạt trong các không gian kho bãi chật hẹp và các góc cua gấp.
Chịu tải trọng và cân bằng: Cầu sau là điểm tựa chịu toàn bộ trọng lượng của khối đối trọng đúc bằng gang hoặc bê tông phía sau. Khối lượng này giúp cân bằng moment lực khi xe nâng hàng hóa nặng ở phía trước, chống lật xe.
Ổn định thân xe: Cầu sau thường được liên kết với khung xe qua một chốt xoay trung tâm, tạo thành cơ chế bập bênh. Cơ chế này giúp 4 bánh xe luôn tiếp xúc với mặt đất ngay cả khi xe di chuyển qua các bề mặt gồ ghề, không bằng phẳng, đảm bảo độ bám đường và sự ổn định.

2. Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của cầu sau xe nâng

Hệ thống cầu sau xe nâng là một tổ hợp cơ khí và thủy lực phức tạp. Để đảm bảo khả năng chịu lực va đập và mài mòn cao, các chi tiết thường được chế tạo từ thép hợp kim chất lượng cao.

Các thành phần cấu tạo chính bao gồm:

Dầm cầu (Axle Beam): Là bộ khung chịu lực chính, thường được đúc nguyên khối hoặc hàn gia cường, gắn kết tất cả các chi tiết khác của hệ thống lái.
Xy lanh lái (Steering Cylinder): Bộ phận thủy lực nằm tích hợp bên trong hoặc gắn trên dầm cầu. Xy lanh này nhận áp lực dầu từ bót lái để tạo ra lực đẩy kéo.
Ắc phi dê (Kingpin): Còn gọi là chốt xoay đứng. Đây là trục quay chính giúp bánh xe có thể xoay sang trái hoặc phải. Ắc phi dê chịu lực mài mòn rất lớn trong quá trình đánh lái.
Rô tuyn (Tie Rod): Thanh nối dẫn động lực từ xy lanh lái đến ngõng trục bánh xe.
May ơ (Hub) và Vòng bi (Bearing): Bộ phận giúp bánh xe quay trơn tru quanh trục ngang và chịu tải trọng thẳng đứng.

Cấu tạo chi tiết cầu sau bao gồm dầm cầu, xy lanh thủy lực, rô tuyn và ắc phi dê chịu lực.

Nguyên lý hoạt động: Khi người vận hành xoay vô lăng, van phân phối tại bót lái sẽ cấp dòng dầu thủy lực áp suất cao vào một trong hai khoang của xy lanh lái. Áp lực dầu đẩy cần piston di chuyển sang trái hoặc phải. Chuyển động tịnh tiến này tác động lên các thanh rô tuyn, làm xoay ngõng trục quanh tâm của ắc phi dê. Kết quả là bánh xe đổi hướng theo ý muốn của người lái. Đồng thời, nhờ liên kết chốt chao ở giữa dầm cầu, toàn bộ cầu sau có thể dao động linh hoạt theo phương thẳng đứng để thích nghi với độ nghiêng của mặt đường mà không làm vặn xoắn khung xe.

3. Dấu hiệu cảnh báo cầu lái xe nâng đang gặp sự cố mà bạn cần biết

Do phải chịu tải trọng lớn từ đối trọng và liên tục hoạt động trong trạng thái chịu lực vặn xoắn, cầu sau là một trong những bộ phận dễ xuống cấp nhất. Dưới đây là các dấu hiệu hư hỏng phổ biến cần được phát hiện sớm.

Lốp sau mòn không đều hoặc mòn quá nhanh

Khi quan sát thấy lốp sau bị mòn vẹt một bên hoặc bề mặt lốp xuất hiện các vết mòn hình răng cưa, đây là dấu hiệu cho thấy độ chụm bánh xe hoặc góc đặt bánh xe đã bị sai lệch. Nguyên nhân thường do các khớp rô tuyn bị rơ lỏng, ắc phi dê bị mòn khiến bánh xe bị lắc ngang trong quá trình di chuyển, tạo ra ma sát trượt phá hủy lốp.

Xe có tiếng kêu lạ khi đánh lái hoặc di chuyển qua đường gồ ghề

Những âm thanh lạ phát ra từ phía đuôi xe như tiếng lục cục hoặc tiếng nghiến kim loại thường là tín hiệu cảnh báo vòng bi bánh xe đã bị vỡ, khô mỡ bôi trơn hoặc bạc lót của ắc phi dê đã bị mòn quá mức cho phép. Nếu không xử lý kịp thời, các chi tiết cơ khí sẽ va đập trực tiếp vào nhau gây hư hỏng dầm cầu và trục bánh xe.

Vô lăng bị rung lắc hoặc cảm giác lái nặng

Hiện tượng vô lăng rung lắc dữ dội hoặc cảm giác đánh lái nặng, sượng thường liên quan đến cả hệ thống thủy lực và cơ khí. Có thể bơm trợ lực lái hoạt động kém, thiếu dầu thủy lực, hoặc các chốt ắc và bạc đạn bị kẹt cứng do thiếu bôi trơn và rỉ sét.

Xe bị rung lắc phần đuôi khi vận hành

Khi xe di chuyển mà phần đuôi xe (khu vực đối trọng) có hiện tượng rung lắc, không chắc chắn, nguyên nhân chủ yếu nằm ở chốt liên kết giữa dầm cầu sau và khung xe. Khi ắc dầm cầu và bạc lót tại vị trí này bị mòn, cầu xe sẽ mất đi độ khít cần thiết, dẫn đến sự mất ổn định, đặc biệt nguy hiểm khi xe vào cua hoặc chạy tốc độ cao.

Lốp sau mòn không đều là dấu hiệu điển hình cho thấy góc đặt bánh xe bị lệch hoặc ắc phi dê bị rơ lỏng.

4. Nguyên nhân khiến cầu sau xe nâng nhanh xuống cấp

Tuổi thọ của cầu sau xe nâng phụ thuộc rất lớn vào cách thức vận hành và chế độ bảo dưỡng. Ngoài hao mòn tự nhiên, có ba nguyên nhân chính đẩy nhanh quá trình hư hỏng của bộ phận này.

4.1. Thiếu bảo dưỡng và bôi trơn định kỳ

Hệ thống lái có rất nhiều điểm chuyển động ma sát cần được bôi trơn như ắc phi dê, rô tuyn, vòng bi và chốt dầm cầu. Việc không bơm mỡ định kỳ sẽ khiến mỡ cũ bị khô, mất tác dụng bôi trơn. Thêm vào đó, bụi bẩn, đất cát và nước từ môi trường làm việc sẽ xâm nhập vào các khe hở, tạo thành hỗn hợp mài mòn nhanh chóng phá hủy bề mặt kim loại của các trục và bạc lót.

4.2. Vận hành sai quy cách

Thói quen đánh lái khi xe đang đứng yên tạo ra áp lực cực lớn lên toàn bộ hệ thống lái, từ lốp xe, rô tuyn cho đến xy lanh thủy lực, do ma sát nghỉ giữa lốp và mặt đường rất cao. Ngoài ra, việc chạy xe với tốc độ cao qua các gờ giảm tốc hoặc ổ gà, cua gấp đột ngột cũng gây ra các lực va đập mạnh, làm cong rô tuyn hoặc nứt dầm cầu.

4.3. Chở quá tải trọng cho phép

Mặc dù hàng hóa được đặt ở càng nâng phía trước, nhưng việc chở quá tải trọng thiết kế sẽ làm thay đổi trọng tâm của xe, gây ra các lực vặn xoắn bất thường lên khung gầm. Khi xe nâng hàng quá tải di chuyển, cầu sau phải chịu áp lực nén và rung động vượt mức tính toán, dẫn đến nhanh chóng hư hỏng các vòng bi và chốt liên kết.

Bơm mỡ bôi trơn định kỳ vào các vú mỡ là biện pháp đơn giản nhất để chống mài mòn các khớp nối cầu sau.

5. Xe nâng Yale Việt Nam cung cấp dịch vụ sửa chữa và phụ tùng xe nâng chính hãng uy tín

Để đảm bảo xe nâng hoạt động bền bỉ và an toàn, việc bảo dưỡng và sửa chữa cầu sau cần được thực hiện bởi đội ngũ kỹ thuật có chuyên môn. Xe nâng Yale Việt Nam cung cấp giải pháp toàn diện cho hệ thống lái xe nâng, bao gồm:

Dịch vụ sửa chữa chuyên sâu: Chúng tôi thực hiện phục hồi cầu sau, đóng lại bạc ắc phi dê, thay thế rô tuyn và cân chỉnh thước lái với độ chính xác cao, giúp xe vận hành ổn định như mới.
Cung cấp phụ tùng chính hãng: Xe nâng Yale Việt Nam phân phối đầy đủ các loại phụ tùng xe nâng chính hãng.
Đội ngũ kỹ thuật viên lành nghề: Với kinh nghiệm lâu năm, các kỹ thuật viên của chúng tôi có khả năng chẩn đoán chính xác nguyên nhân hư hỏng và đưa ra phương án khắc phục tối ưu về chi phí và thời gian cho khách hàng.

Xe nâng Yale Việt Nam cung cấp dịch vụ sửa chữa xe nâng và phụ tùng chính hãng

Khách hàng có nhu cầu kiểm tra, bảo dưỡng hoặc thay thế phụ tùng cầu sau xe nâng vui lòng liên hệ trực tiếp với Xe nâng Yale Việt Nam để nhận được sự tư vấn và hỗ trợ kỹ thuật tốt nhất.

Thông tin liên hệ: